Boek - Canon van het leren H49: zelfgestuurd leren - John H. Flavell (1977)

Jong, F. d. (2012). Zelfgestuurd leren - [John H. Flavell]. In M. Ruijters, & R. Simons (Eds.), Canon van het leren: 50 concepten en hun grondleggers (pp. 613-622). Deventer: Kluwer.

Wat is voor mij van betekenis uit zelfgestuurd leren?

• eigenaarschap van het leren ligt nagenoeg helemaal bij de lerende
• actieve invloed van de lerende op het leren
• past naadloos aan bij mijn eigen leerstijl
• past binnen datgene wat ik wil gaan bereiken met mijn innovatie-ambitie
• lerende wordt de eigen coach, de eigen docent

Flavell is een ontwikkelingspsycholoog die zich richtte op de cognitieve ontwikkeling van vooral jonge kinderen, baseerde zich op Piaget. Later: persoonlijke theorieën over hoe kinderen kijken naar hoe hun denken werkt (theories of mind) en onderzoek naar het perspectief van anderen (bijv. empatisch inlevingsvermogen).

Kinderen maken zelden gebruik van strategieën die ze al kennen (productiegebrek).

Metageheugen = kennis hebben van het geheugen.
Metacognitie (Resnick & Glaser, 1976)= bewustzijn dat het ene feit makkelijker of moeilijker te onthouden is dan het andere.
Metacognitie (Flavell): -persoon, taak en strategie staat centraal

1. = het bewustzijn en kennis over je cognitieve processen, productie en relevante leereigenschappen in relatie tot de inhoud, materiaal en leeromgeving
2. =actief in de gaten houden, sturen en orkestreren van de (leer)processen in relatie tot inhoud en doel

Declaratieve kennis = weten welke factoren je leren beïnvloeden.

Leren:

• autonoom leren: de aandacht gaat uit naar het zelf initiatief en verantwoordelijkheid nemen en zelf actief zijn
• zelfstandig leren: de nadruk ligt op de affectieve kant van het leren
• zelfgestuurd leren: iemand is én metacognitief én gemotiveerd én neemt actief deel aan het eigen leren

Zelfgestuurd leren wordt beschreven vanuit de LERENDE!
Verwante termen: zelfgecontroleerd leren, 'self-reinforced' leren, jezelf opleiden.

Je wordt je eigen docent, je eigen coach!

Zimmermann: een lerende is vooral een actieve initiator van allerlei activiteiten, als een mentaal en fysiek actief zoeken naar kennis, vaardigheden en ontwikkeling.

Begrippen en verdere ontwikkeling zelfgestuurd leren:

1. leren en ontwikkelen van jezelf komt dichter bij elkaar te liggen - motivatie, drive, identiteit
   beoogt ontwikkelen van wijsheid
2. sterke gerichtheid op intformatieverwerking en kennisdoelen - cyclus van probleemoplossen: oriënteren, voorkennis activeren, plannen, uitvoeren, sturen, evalueren, reflecteren
   Frank de Jong - publicatie over zelfgestuurd leren
3. van zelfgestuurd leren naar samengestuurd leren - sociale media, Knowledge forum, Virutal Action Learning, online communities of practice en learning communities

Let op: zelfgestuurd leren is niet autonoom of autodidactisch leren. Het is ook NIET: 'de leren het zelf laten uitzoeken', 'lerenden aan hun lot overlaten', afdoen met 'het is hun eigen verantwoordelijkheid'.

Attitude en discipline van de lerende:

• vertrouwen in het eigen leren ontwikkelen
• openstaan voor feedback en feedforward
• nieuwsgierig zijn en actief zoeken naar antwoorden
• zelfverantwoordelijkheid nemen
• alert zijn op progressie
•  samen met anderen willen leren
• sturen van het eigen leerproces
• verantwoordelijkheid willen nemen voor collectief proces

Metacognitie is een belangrijke voorspeller van leerresultaten, zelfs belangrijker dan intelligentie (zie veenman, van Hout-Wolters en Afflerbach, 2006)(De Jong, 1992).